ผลกระทบต่อสุขภาพจากการฉีดสารแปลกปลอม และแนวทางรักษาที่ควรรู้

ผลกระทบต่อสุขภาพจากสารแปลกปลอม

สารแปลกปลอมที่ฉีดเข้าอวัยวะเพศไม่ได้กลายเป็นเนื้อเยื่อปกติของร่างกาย แต่สามารถค้างอยู่ใต้ผิวและกระตุ้นการอักเสบเรื้อรังได้ เมื่อเวลาผ่านไปอาจเกิดปัญหามากขึ้น แม้ช่วงแรกจะยังดูเหมือนไม่มีอาการรุนแรง

อาการที่พบบ่อยหลังฉีดสารแปลกปลอม

• คลำได้ก้อนแข็งใต้ผิว
• ผิวขรุขระ ผิดรูป หรือไม่สม่ำเสมอ
• บวม แดง คัน แสบ หรือเจ็บเป็น ๆ หาย ๆ
• เจ็บตอนแข็งตัวหรือระหว่างมีเพศสัมพันธ์
• หนังหุ้มปลายรูดเปิดยาก หรือทำความสะอาดลำบาก
• มีแผลเรื้อรัง น้ำเหลือง หนอง หรือกลิ่นผิดปกติ
• สารไหลหรือกระจายไปกองบางจุดจนรูปทรงเปลี่ยน

สัญญาณอันตรายที่ควรพบแพทย์

หากมีอาการต่อไปนี้ ไม่ควรรอดูเอง เพราะอาจเป็นสัญญาณของการติดเชื้อหรือเนื้อเยื่อเสียหายที่ต้องรักษาอย่างถูกวิธี

• ปวดมากขึ้นเรื่อย ๆ หรือปวดจนใช้ชีวิตลำบาก
• บวมแดงร้อนลามเร็ว
• มีหนอง น้ำเหลือง หรือกลิ่นผิดปกติ
• มีไข้ หนาวสั่น หรืออ่อนเพลียร่วมด้วย
• ผิวหนังมีสีคล้ำผิดปกติหรือเริ่มมีแผลเปิด
• ปัสสาวะลำบาก ปัสสาวะแสบ หรือปัสสาวะไม่ออก

แพทย์ประเมินอย่างไร

การรักษาสารแปลกปลอมไม่สามารถเลือกวิธีจากอาการภายนอกเพียงอย่างเดียว แพทย์ต้องประเมินทั้งประวัติ ชนิดสาร ระยะเวลาที่ฉีดมาแล้ว ตำแหน่งที่มีปัญหา และสภาพเนื้อเยื่อจริง

• สอบถามว่าเคยฉีดสารอะไร ปริมาณประมาณเท่าไหร่ และฉีดมานานแค่ไหน
• ตรวจว่ามีก้อนแข็ง พังผืด แผล หรือการติดเชื้อหรือไม่
• ประเมินว่าสารอยู่เฉพาะจุดหรือกระจายกว้าง
• ดูว่าสภาพผิวหนังยังสามารถเก็บไว้ได้มากน้อยแค่ไหน
• ประเมินผลกระทบต่อการปัสสาวะ การแข็งตัว และการใช้งานจริง

แนวทางรักษามีอะไรบ้าง

การรักษาขึ้นกับความรุนแรงของแต่ละราย หากอักเสบหรือติดเชื้อ อาจต้องควบคุมอาการก่อน จากนั้นจึงวางแผนผ่าตัดหรือแก้ไขตามขอบเขตของสารและสภาพผิวหนัง

กรณีไหนอาจต้องผ่าตัด

การผ่าตัดมักพิจารณาเมื่อสารแปลกปลอมทำให้เกิดปัญหาชัดเจน เช่น ก้อนแข็ง ผิดรูป เจ็บ อักเสบซ้ำ หรือมีแผลเรื้อรังที่ไม่ดีขึ้น

• มีก้อนแข็งหรือพังผืดมาก
• ผิวหนังผิดรูปหรือขรุขระชัดเจน
• มีอาการเจ็บหรืออักเสบซ้ำ
• มีแผลเรื้อรัง หนอง หรือกลิ่นผิดปกติ
• รูดหนังหุ้มปลายไม่ได้หรือทำความสะอาดยาก
• กระทบการปัสสาวะหรือการใช้งานจริง

สิ่งที่ห้ามทำถ้ามีสารแปลกปลอมอยู่ในอวัยวะเพศ

• ห้ามบีบ นวด หรือกดไล่สารเอง
• ห้ามใช้เข็มเจาะ กรีด หรือพยายามดูดสารออกเอง
• ห้ามฉีดสารอื่นเพิ่มเพื่อแก้รูปทรง
• ห้ามซื้อยาทาหรือสมุนไพรมาใช้แทนการตรวจ
• ห้ามรอจนมีแผล หนอง หรือปวดมากแล้วค่อยพบแพทย์

• สารแปลกปลอมอาจทำให้เกิดก้อนแข็ง พังผืด อักเสบ ผิดรูป และแผลเรื้อรังได้
• ผลกระทบอาจเกิดช้าเป็นเดือนหรือหลายปี ไม่ใช่ทุกเคสเกิดทันที
• หากมีปวด บวมแดง หนอง กลิ่นผิดปกติ หรือปัสสาวะลำบาก ควรพบแพทย์
• การรักษาต้องประเมินชนิดสาร ตำแหน่งที่กระจาย สภาพผิวหนัง และการติดเชื้อ
• หน้านี้เป็นคำถามย่อยเรื่องผลกระทบและแนวทางรักษา อ่านภาพรวมต่อที่หน้า แก้สารแปลกปลอม

อ่านต่อเรื่องแก้สารแปลกปลอม

ข้อมูลแพทย์ผู้ให้คำปรึกษาเบื้องต้น

หมอเบียร์ นพ.สืบพงษ์ เอ่งฉ้วน

แพทย์เฉพาะทางศัลยศาสตร์ยูโรวิทยา (Urology) เลข ว.29458

การแก้สารแปลกปลอมต้องประเมินทั้งขอบเขตของสาร พังผืด ผิวหนัง การติดเชื้อ และผลกระทบต่อการใช้งาน เพื่อเลือกแผนรักษาที่เหมาะกับแต่ละเคส